Nieuwe vormen van biobased verpakken
Ik nodig u van harte uit voor de eerste Verdiepingsbijeenkomst van het Kennisinstituut Duurzaam Verpakken (KIDV) in 2015, dit keer over ‘Het waarom, wat en hoe van biobased verpakken’. De bijeenkomst wordt gehouden op dinsdag 10 februari a.s., van 16.00-18.00 uur in gebouw Spaces/De Rode Olifant in Den Haag.
Een groot deel van de verpakkingenmarkt is in principe al biobased. Hout, papier en karton nemen in Nederland meer dan de helft van het gewicht in beslag. In de aanloop naar een circulaire economie wordt ook hard gewerkt aan de inzet van bioplastic verpakkingen, om minder afhankelijk te worden van fossiele bronnen. Het aandeel van biobased plastic verpakkingen is nog gering. Dit wordt voor een belangrijk deel verklaard door de onbekendheid ervan bij afnemers.
Programma
Aan het begin van de Verdiepingsbijeenkomst praat ik u graag in het kort bij over de activiteiten van het KIDV in 2015. Daarna geven drie gastsprekers een presentatie over de ontwikkelingen in biobased verpakken, en hoe dat er – nu en in de toekomst – in de praktijk uit zal zien. Graag geef ik alvast een korte introductie van onze gastsprekers:
- Karin Molenveld is senior scientist biopolymers aan Wageningen UR Food & Biobased Research. Zij is een van de auteurs van de Catalogus Biobased Verpakkingen, die enkele maanden geleden is verschenen. Daarin pleit zij voor een ‘case-by-case’ benadering, waarbij bioplastic niet altijd duurzamer hoeft te zijn dan ‘petro-based-plastic’. Voor wat betreft functionaliteiten doen biobased plastics niet onder voor hun fossiele tegenhangers. De uitdaging is volgens Karin Molenveld om ontwerpen te maken waarin de eigenschappen van het biopolymeer goed tot hun recht komen.
- Wie zet nu al in op bioplastic verpakkingen? Paul Hendriks is Packaging Manager bij Eosta, een internationale distributeur van verse biologische groente, fruit en sappen. Hij spreekt over de inzet van biobased verpakkingen in de biologische sector en licht een aantal innovaties van Eosta toe op dit gebied. Hij zal aangeven hoe bij Eosta tegen duurzaam verpakken wordt aangekeken en welke keuzes daaruit volgen.
- In de derde presentatie neemt CEO Tom van Aken van het Amsterdamse hightechbedrijf Avantium een kijkje in de toekomst: komt er ooit een bio-alternatief voor PET? Hij vertelt hoe ver Avantium al is met de ontwikkeling van biobased producten. Zo maakt het bedrijf bioplastics uit opgeloste suikers, dit wordt PEF genoemd. Samen met onder meer Coca-Cola en Danone werkt Avantium aan een biobased frisdrankfles.
- Ter afsluiting spreekt KIDV-projectleider Kees Kerstens zich in een prikkelende column uit over de wijze waarop hij duurzaam verpakken en biobased verpakken heeft ‘omgedacht’.
De Verdiepingsbijeenkomst wordt om 18.00 uur afgesloten met een netwerkborrel.
Deelname en aanmelden
U kunt zich tot uiterlijk woensdag 4 februari a.s. aanmelden via info@kidv.nl
Vermeld bij de aanmelding(en) a.u.b. de naam van uw organisatie en de namen, functie(s) en e-mailadressen van de deelnemers.
Adres, route en parkeren
U vindt gebouw Spaces/De Rode Olifant aan de Zuid-Hollandlaan 7, 2596 AL Den Haag. Kijk voor informatie over de route per OV en auto op www.kidv.nl.
Let op: u kunt geen gebruik maken van de parkeergelegenheid van Spaces, wel van de parkeergarage onder het Malieveld.
Met vriendelijke groet,
Hester Klein Lankhorst | Directeur
T 070 76 205 80
E hkleinlankhorst@kidv.nl
Zuid-Hollandlaan 7 | 2596 AL Den Haag | T 070 7620580 | W www.kidv.nl
Verpakkingen: besluit 2015
Op 27 oktober jl. is het nieuwe Besluit verpakkingen 2015 in de Staatscourant gepubliceerd. Het besluit treedt op 1 januari 2015 in werking.
Besluit beheer verpakkingen
Op 12 mei 2014 heeft de staatssecretaris van Infrastructuur en Milieu, Wilma Mansveld, het Ontwerpbesluit Beheer Verpakkingen naar de Tweede Kamer gestuurd. Doelstelling is om verpakkingen zo duurzaam mogelijk te maken en ervoor te zorgen dat de afgedankte verpakkingen zoveel mogelijk weer grondstof worden. Met het Ontwerpbesluit worden de verplichtingen die in de Raamovereenkomst II zijn afgesproken, wettelijk verankerd. Bij goedkeuring vervangt dit Ontwerpbesluit Beheer Verpakkingen het Besluit beheer verpakkingen en papier en karton dat momenteel van kracht is.
Raamovereenkomst II
De Raamovereenkomst Verpakkingen 2013-2022 en de begeleidende brief van staatssecretaris Atsma staan in de linkerkolom bij downloads. De kennisgeving hiervan is 28 december 2012 gepubliceerd in de Staatscourant.
In deze tweede Raamovereenkomst is afgesproken dat bedrijven de komende jaren meer verpakkingsmateriaal gaan hergebruiken en de hele verpakkingsketen verder zullen verduurzamen. Voorts staat het verpakkende bedrijfsleven borg voor een robuust en toereikend financieringsstelsel in de vorm van de Stichting Afvalfonds Verpakkingen.
BVNL voorlichting over Brancheverduurzamingsplannen
In de afgelopen maanden organiseerde BVNL voor haar relaties/partners informatiemeetings over de ‘Brancheverduurzamingsplannen’ (BVP). Nadat uitgebreid het (wettelijke) kader was geschetst en de aanwezige branchers zicht kregen op het opzetten van de BVPn, werd naar de toekomst gekeken. Een belangrijk punt daarbij is de pragmatische en realistische aanpak die BVNL hierin bepleit. Interessant is ook de gratis begeleiding die branches desgevraagd kunnen krijgen.
De conclusies van de info meets:
- De huidige situatie in dit (onderdeel van het) Verpakkingendossier vloeit voort uit Europese en Nederlandse wetgeving.
- Vanuit die wetgeving hebben overheid, gemeenten en het verpakkende bedrijfsleven afspraken gemaakt ter uitvoering van die wet: het RaamAkkoord II. Dit RA II is algemeen verbindend verklaard.
- Deze wettelijke verantwoordelijkheden spreken de individuele bedrijven aan die als ‘verpakker’ kunnen worden gezien.
- Het RA II spreekt via het Kennisinstituut Duurzaam Verpakken (KIDV: www.kidv.nl) branches aan om in hun branche planmatig te werken aan het verduurzamen van verpakkingen; consumentenverpakkingen EN bedrijfsverpakkingen.
- Het KIDV heeft voor het ontwikkelen van die BVPn een systematiek ontwikkeld. Daarmee kunnen branches de hoogst haalbare doelen (voor die specifieke branche) vast te stellen. Doet een aangesproken branche dat niet, dan stelt het KIDV deze doelen zelf vast. De KIDV planning is gericht op het indienen van de BVP op uiterlijk 1 oktober aanstaande.
- De aanwezige branches hebben, vanuit een positieve grondhouding, aangegeven dat er nog wel wat vraagtekens bestaan om goed te oordelen over het opzetten van een goed/realistisch BVP voor B2B verpakkers.
- BVNL werkt met KPMG aan de verdere aanpak.
In dit kader is ook een aantal links interessant:
Business to Business verpakkers krijgen meevaller
Op 1 januari 2013 is de Verpakkingenbelasting afgeschaft. Het verpakkende bedrijfsleven blijft echter –op grond van de wet- nog steeds verantwoordelijk voor de kosten van inzameling en recycling van alle verpakkingen. Dit loopt nu via het Afvalfonds Verpakkingen. Dit Afvalfonds is per 1 januari 2013 belast met de uitvoering van de heffingen. Voor B2B zijn –vrijwel geheel conform de BVNL positionpaper- specifieke afspraken gemaakt: de B2B verpakkers gaan –soms tot wel 90%- minder betalen. BVNL heeft een plaats in het bestuur van het AfvalFonds.
Ook in 2013 vallen alle verpakkende bedrijven onder de wet: het Verpakkingenbesluit. Het bedrijfsleven blijft financieel verantwoordelijk voor de inzameling en recycling van alle verpakkingen die in NL op de markt worden gezet. Om dit te realiseren heeft het bedrijfsleven in 2012 het Afvalfonds Verpakkingen opgericht. Bedrijven die nu (zij brengen per bedrijf meer dan 50.000 kg verpakkingen op de markt) verpakkingenbelasting betalen, moesten zich vóór 1 maart 2013 aansluiten bij dat Afvalfonds. De huidige ervaringe leren dat dit over het algemeen goed wordt uitgevoerd. De Inspectie Leefomgeving & Transport van I&M is aangewezen ter handhaving.
Het Afvalfonds int jaarlijks ongeveer 160 miljoen eur. Hiermee worden o.b.v. de genoemde wettelijke verantwoordelijkheid, systeemkosten gefinancierd en worden vergoedingen aan de gemeenten voor het inzamelen en recyclen van consumentenverpakkingen betaald. Ook wordt meebetaald aan het terugdringen van zwerfafval. Bedrijfsverpakkers (business to business: B2B) hebben/houden hun verpakkingen grotendeels apart: in het bedrijfsafval en dus niet bij de gemeenten. Daarom is door BVNL met het Afvalfonds afgesproken dat de B2B verpakkers alleen gaan meebetalen aan de systeemkosten van het Afvalfonds. De bedrijfsverpakkers hebben daardoor (zie figuur hieronder) een voordeel dat kan oplopen tot 90%.
Met het Afvalfonds is ook afgesproken om de “logistieke hulpmiddelen” buiten de heffing te houden. Hiervan profiteren alle bedrijven. De tarieven voor 2015 zijn hetzelfde als in 2014. Voor website AfvalFonds : www.afvalfondsverpakkingen.nl
?? VRAGEN ?? : voor alle algemene vragen, vragen over aansluiten en voor vragen over de B2B regeling kunt u contact op nemen met de helpdesk van het Afvalfonds Verpakkingen: 0900 – 445 5 999.
BVNL partner in het Afvalfonds Verpakkingen
De Verpakkingenbelasting wordt per 1 januari 2013 afgeschaft. Dit betekent een lastenverlichting voor het bedrijfsleven. Het Besluit Verpakkingen en papier & karton van het ministerie van Infrastructuur en Milieu blijft echter van kracht. Daardoor blijven de bedrijven die producten in een verpakkingen op de Nederlandse markt brengen verantwoordelijk voor het behalen van de milieudoelstellingen van het Besluit Verpakkingen.
Hierover worden door Staatssecretaris Atsma, het verpakkende bedrijfsleven en de Vereniging van Nederlandse gemeenten afspraken gemaakt. Voor het bedrijfsleven komt het er op neer dat de verpakkingenbelasting verandert in een (lagere) heffing. Uit deze heffing worden onder andere de kosten betaald die de gemeenten maken.
De producenten en importeurs hebben daartoe het Afvalfonds Verpakkingen opgericht dat vanaf 2013 de heffing zal gaan innen. BVNL is nauw bij de oprichting van het Afvalfonds betrokken en levert één bestuurder. Het Afvalfonds werkt nu nog aan een kortingsregeling voor bedrijfsverpakkingen. Zodra hier meer over bekend is zal BVNL de bedrijven informeren.
Een en ander betekent ook dat (BVNL) bedrijven die nu verpakkingenbelasting betalen de komende weken informatie gaan ontvangen. Deze informatie zal komen van o.a.
– De Belastingdienst
– Het Afvalfonds
– De inspectie Leefomgeving en transport (VROM Inspectie)
– BVNL
Verpakkingenbelasting verdwijnt per 1 januari 2013
De verpakkingenbelasting wordt per 1 januari 2013 definitief afgeschaft. Dit betekent een lastenverlichting voor het bedrijfsleven van 300 miljoen euro per jaar. Daar staat tegenover dat het Rijk niet langer de kosten van de inzameling van verpakkingen bij gemeenten betaalt. Deze rekening bedraagt inclusief een bijdrage aan het verminderen van zwerfafval ongeveer 115 miljoen euro per jaar. Vanaf 1 januari 2013 zal het bedrijfsleven deze kosten weer zelf gaan betalen. Hiermee voldoet men aan de eisen van het Besluit Verpakkingen uit 2006. Al met al betekent de nieuwe situatie een forse lastenverlichting voor het bedrijfsleven. De Stichting Bedrijfsverpakkingen Nederland is nauw betrokken bij de vervolgstappen die nog moeten worden gezet.
Woensdag 27 juni tekenden Staatssecretaris Atsma van het ministerie van I&M en het bedrijfsleven[1] de raamovereenkomst. Daarin is afgesproken dat bedrijven de komende jaren meer verpakkingsmateriaal gaan hergebruiken en de hele verpakkingsketen verduurzamen. Het bedrijfsleven staat borg voor een robuust en toereikend financieringsstelsel. In de overeenkomst die nu getekend is zijn de wensen meegenomen die de Tweede Kamer bij bespreking van het concept-onderhandelaarsakkoord heeft ingebracht.
Duurzame verpakkingsketen
Het financieringsstelsel waarvoor de bedrijven garant staan, is in de eerste plaats bedoeld om de gemeenten te vergoeden voor het inzamelen van verpakkingsafval. Ook staat het bedrijfsleven garant voor 20 miljoen euro per jaar voor de aanpak van zwerfafval. De bedrijven blijven betalen voor de lopende campagne Nederland Schoon. Daarnaast betaalt het bedrijfsleven een Kennisinstituut Verpakkingen dat voor de komende jaren een ‘verduurzamingsagenda’ gaat opstellen en uitvoeren waarmee de hele verpakkingsketen verduurzaamd wordt.
Het afschaffen van de verpakkingenbelasting, als vereenvoudiging en vermindering van de regeldruk, lag reeds besloten in het Belastingplan 2012. Daarin stond dat de staatssecretaris van Infrastructuur en Milieu voor 1 juli dit jaar met het bedrijfsleven overeenstemming moest bereiken over een alternatief systeem. Nu de raamovereenkomst is ondertekend, is deze opgave verwezenlijkt.
[1] Het akkoord is ondertekend namens de FNLI (Federatie Nederlandse Levensmiddelen Industrie), het CBL (Centraal Bureau Levensmiddelenhandel), de RND (Raad Nederlandse Detailhandel), Fiar (Vereniging van Fabrikanten, Importeurs en Agenten op Radiogebied), Vlehan (Vereniging Leveranciers Huishoudelijke Apparaten) en BVNL (Bedrijfsverpakkingen Nederland).
Verslag Deelnemersbijeenkomst 30 mei 2012 in Soest
Op 30 mei 2012 werd in Soest een BVNL deelnemersbijeenkomst gehouden. Tijdens deze zeer goed bezochte meeting zijn na een korte terugblik op de BVNL geschiedenis, de meest recente (politieke) ontwikkelingen met betrekking tot het verpakkingen dossier doorgenomen en is ook ingegaan op de toekomstverwachting.
Aan de orde kwamen, na een hartelijk woord van welkom door de BVNL voorzitter de heer Jan Driessens: het wettelijke kader voor BVNL en de bestaande goedkeuring als uitvoeringsorganisatie, het huidige Raamakkoord, dat eindigt ultimo 2012, het (aangekondigde) afschaffen der Verpakkingenbelasting per 01-01-2013, het mogelijke nieuwe Raamakkoord voor de periode 2013 tot 2022 en de consequenties die al deze ontwikkelingen kunnen hebben op de aan te passen Algemene Maatregel van Bestuur (AMvB) en daardoor op de bedrijfsvoering bij de BVNL deelnemers. Uiteraard werd ruim stil gestaan bij de positie die BVNL heeft ingenomen in de afgelopen jaren en die BVNL met het oog op al deze zaken nu inneemt.
Na de uitvoerige presentatie door Rob van Beek (BVNL bestuurslid) spitste de discussie zich, naast het statiegeld en enkele organisatorische aspecten van de nieuwe situatie, toe op het financieren van dit “Raamakkoord en Verpakkingendossier” zodra de verpakkingenbelasting is weggevallen.
BVNL houdt hierbij, met onderschrijving van de beleidsdoelstellingen, als lijn aan, dat twee keer betalen door de BVNL bedrijven onjuist is. De BVNL deelnemers/bedrijven dragen immers alle kosten die zij maken voor het gebruiken van verpakkingen en voor het afvoeren van verpakkingen in hun dagelijkse B2B operatie, al helemaal zelf. De bedrijven dienen dus niet te hoeven betalen voor de B2C verpakkingen; daar hebben zij niets mee van doen. Dit standpunt (position paper) vindt u hier. Ook werd in dit kader uitgebreid stilgestaan bij de monitoring voor Bedrijfsverpakkingen en het nieuw in te zetten Kenniscentrum, waarvoor ook door BVNL deelnemers uitgebreid kennis kan worden geleverd.
Alles overziend is de verwachting dat de financiële lasten voor de bedrijven –indien de verpakkingenbelasting inderdaad wordt afgeschaft- misschien wel tot 50% kunnen gaan dalen. Hoe de praktische kant van zaken er uiteindelijk zal uitzien, is –zeker nu het VNG hoofdbestuur het Onderhandelingsakkoord, mede geratificeerd door de onderhandelingsdelegatie van de VNG, nog niet heeft getekend- nog ongewis.
In zijn afsluitend woord concludeerde de voorzitter Jan Driessens dat deze informatieve en levendige middag nuttig is geweest, hetgeen door alle aanwezigen unaniem werd onderschreven, en hij verwacht dat het evenzo nuttig zal zijn als er in het najaar een volgende meeting zal zijn. Dit werd algemeen toegejuicht!
Marius de Jong
Directeur BVNL